Jak ogrzewa się wodę w basenie krytym w domu?

W prywatnym basenie krytym standardowym rozwiązaniem jest wykorzystanie wymiennika ciepła znajdującego się w maszynowni basenowej. Wymiennik przekazuje energię pomiędzy instalacją grzewczą budynku a obiegiem basenowym, bez bezpośredniego mieszania obu obiegów.

Jak działa wymiennik ciepła w basenie?

Po jednej stronie wymiennika pracuje czynnik grzewczy dostarczany z instalacji budynku, po drugiej przepływa woda z obiegu basenowego. Dzięki temu technologia basenowa może korzystać z energii przygotowanej przez instalację domu, a sam obieg basenowy pozostaje oddzielnym układem.

Z jakiego źródła może pochodzić ciepło?

Źródłem ciepła po stronie budynku może być pompa ciepła, kocioł gazowy, kocioł olejowy albo układ wykorzystujący kilka źródeł. Obecnie w nowych domach bardzo często spotykamy pompy ciepła, ale z punktu widzenia technologii basenowej sam rodzaj źródła nie jest najważniejszą informacją.

Dla ARRAS kluczowe jest to, jaki czynnik grzewczy może zostać doprowadzony do maszynowni i jakie są jego parametry. Dopiero na tej podstawie można prawidłowo dobrać wymiennik oraz zaprojektować sposób współpracy z instalacją basenową.

Jakie parametry instalacji musi znać technolog?

Przy doborze wymiennika znaczenie mają przede wszystkim temperatura zasilania i powrotu, dostępna moc oraz przepływ czynnika po stronie instalacji budynku. Jest to szczególnie ważne w nowoczesnych instalacjach niskotemperaturowych opartych na pompie ciepła. Sama informacja, że dom będzie ogrzewany pompą ciepła, nie wystarcza do prawidłowego zaprojektowania części basenowej.

Od czego zależy zapotrzebowanie basenu na ciepło?

Nie można prawidłowo zaprojektować ogrzewania basenu wyłącznie na podstawie pojemności niecki. Znaczenie ma cały sposób użytkowania obiektu oraz warunki, w jakich basen będzie pracował.

Na zapotrzebowanie na ciepło wpływają między innymi wielkość i powierzchnia lustra wody, wymagana temperatura, rodzaj basenu, sposób użytkowania oraz to, czy obiekt pracuje całorocznie czy sezonowo. W basenie zewnętrznym dochodzą warunki atmosferyczne. W basenie krytym ogrzewanie wody trzeba natomiast rozpatrywać razem z temperaturą i wilgotnością powietrza w hali.

Pierwsze nagrzanie a utrzymywanie temperatury

Przy dużym basenie rezydencyjnym pierwsze osiągnięcie docelowej temperatury nie jest najważniejszym kryterium projektowania instalacji. Po zakończeniu budowy samo napełnianie niecki może trwać długo, a po uruchomieniu technologii trzeba jeszcze ustabilizować parametry wody i pracę całego układu.

Pierwsze nagrzanie dużej objętości wody może więc potrwać kilka dni. W normalnej eksploatacji prywatnego basenu krytego znacznie ważniejsze jest stabilne utrzymywanie zadanej temperatury. Woda zwykle pozostaje na stałym poziomie przez cały rok, bez dużych dobowych wahań. Przy dłuższej nieobecności inwestora można natomiast odpowiednio ograniczyć parametry pracy i zmniejszyć zapotrzebowanie na energię.

Sprawdź również: Koszt budowy basenu – od czego zależy cena? →

Jak ogrzewa się wodę w basenie zewnętrznym?

W przypadku prywatnych basenów zewnętrznych dedykowana basenowa pompa ciepła jest obecnie najczęściej stosowanym rozwiązaniem. Urządzenie pracuje bezpośrednio na potrzeby instalacji basenowej i pozwala wydłużyć komfortowy okres korzystania z basenu poza najcieplejsze dni sezonu.

Dobór pompy powinien wynikać z parametrów konkretnego basenu i oczekiwanego sposobu jego użytkowania. Znaczenie mają między innymi wielkość niecki, oczekiwana temperatura, okres pracy oraz warunki, w których urządzenie będzie funkcjonowało. Nie należy więc traktować pompy ciepła jako urządzenia dobieranego wyłącznie na podstawie pojemności basenu.

Gdzie zaplanować pompę ciepła do basenu?

Pompę ciepła warto lokalizować możliwie blisko maszynowni i instalacji basenowej, ale jej położenie trzeba jednocześnie pogodzić z architekturą ogrodu oraz wymaganiami technicznymi urządzenia. W prywatnej rezydencji urządzenia techniczne często wymagają wizualnego ukrycia, dlatego ich lokalizacja powinna być przemyślana podczas projektowania otoczenia basenu, a nie dopiero po wykonaniu tarasu i ogrodu.

Zobacz baseny ogrodowe realizowane przez ARRAS →

Temperatura wody, powietrza i straty ciepła w basenie krytym

Ogrzewania krytego basenu nie należy analizować wyłącznie przez pryzmat temperatury samej wody. Woda, powietrze w hali, wilgotność, wentylacja i przegrody budynku tworzą jeden układ, którego parametry muszą zostać ze sobą skoordynowane.

Dla prywatnego basenu rekreacyjnego ARRAS przyjmuje najczęściej około 29°C jako typowy punkt wyjścia dla temperatury wody. Temperatura powietrza w hali jest zwykle przyjmowana około 2°C wyżej, czyli w takim przypadku około 31°C. Ostateczne wartości powinny wynikać z funkcji obiektu i projektu całej strefy.

Czy roleta ogranicza straty ciepła?

Przykrycie lustra wody ogranicza parowanie i może być przydatne szczególnie wtedy, gdy prywatny basen kryty jest użytkowany sporadycznie. Przy dłuższej nieobecności i odpowiednio zaprojektowanym sterowaniu pozwala ograniczyć parowanie i przejść na obniżone parametry eksploatacyjne.

Nie należy jednak traktować rolety wyłącznie jako inwestycji, która ma się zwrócić dzięki oszczędności energii. W praktyce decyzja o jej zastosowaniu wynika również ze sposobu użytkowania basenu, oczekiwań inwestora oraz rozwiązania całej hali basenowej.

Więcej o zależności między temperaturą wody, temperaturą powietrza i wilgotnością opisujemy w poradniku Jaka powinna być temperatura wody w basenie? →

Co trzeba przewidzieć w projekcie domu z basenem?

Maszynownia basenowa jest pełnoprawnym pomieszczeniem technicznym. To właśnie w niej znajduje się między innymi wymiennik ciepła oraz elementy instalacji odpowiadające za pracę technologii basenowej. Nie powinna być traktowana jako przestrzeń, która „została wolna” po zaprojektowaniu domu i dopiero wtedy została przeznaczona na urządzenia.

Znaczenie ma zarówno jej powierzchnia, jak i lokalizacja względem basenu. Trzeba przewidzieć miejsce na urządzenia, instalacje oraz późniejszy dostęp serwisowy. Do maszynowni należy również doprowadzić czynnik grzewczy o parametrach przyjętych przy doborze wymiennika.

Projekt technologii basenowej nie zaczyna się w momencie montażu filtrów, pomp i wymiennika. Przy basenie krytym technologa najlepiej włączyć już na etapie koncepcji domu. Rozwiązania basenowe wpływają na konstrukcję niecki, osadzenie elementów, przebieg instalacji, maszynownię, ogrzewanie oraz wentylację całej strefy.

Więcej o koordynacji technologii z projektem budynku przeczytasz w poradniku Projekt basenu w domu – co architekt powinien uzgodnić z technologiem? →

Basen prywatny a basen hotelowy

W obiekcie hotelowym zasada koordynacji technologii basenowej z instalacją grzewczą pozostaje równie ważna, ale sam projekt ma inny charakter. Hotel jest obiektem publicznym, dlatego rozwiązania technologiczne trzeba dostosować również do wymagań sanitarnych i projektowych właściwych dla takiego sposobu użytkowania.

Zobacz baseny domowe projektowane i realizowane przez ARRAS →

Zobacz baseny hotelowe projektowane i realizowane przez ARRAS →

Najczęstsze błędy przy projektowaniu ogrzewania basenu

Problemy z ogrzewaniem basenu rzadko wynikają wyłącznie z wyboru jednego niewłaściwego urządzenia. Znacznie częściej ich źródłem jest brak koordynacji pomiędzy technologią basenową, instalacją grzewczą, konstrukcją i architekturą budynku.

• Za późne włączenie technologa basenowego – gdy konstrukcja niecki i instalacje budynku są już wykonane, możliwości koordynacji są znacznie mniejsze.
• Za mała lub źle zlokalizowana maszynownia – utrudnia montaż, prowadzenie instalacji i późniejszy serwis.
• Brak koordynacji źródła ciepła z wymiennikiem – samo wskazanie rodzaju źródła nie zastępuje informacji o temperaturze, mocy i przepływie czynnika.
• Brak odpowiednich tras instalacyjnych – prowadzi do późniejszych kolizji i niepotrzebnych zmian w gotowym budynku.
• Traktowanie basenu jako niezależnego urządzenia – przy basenie krytym technologia, ogrzewanie i wentylacja muszą być częścią projektu całej strefy.

Najważniejsze nie jest więc znalezienie jednego „najlepszego” urządzenia grzewczego. W basenie krytym trzeba przede wszystkim poprawnie połączyć technologię basenową z instalacją budynku i dobrać wymiennik do rzeczywistych parametrów dostępnego czynnika. W basenie zewnętrznym należy właściwie dobrać i zlokalizować dedykowaną pompę ciepła. W obu przypadkach celem jest stabilne utrzymywanie wymaganej temperatury, a nie jednorazowe, możliwie szybkie nagrzanie dużej objętości wody.

Dlatego decyzje dotyczące ogrzewania, maszynowni i instalacji najlepiej podejmować równolegle z projektem domu, hotelu lub całej strefy basenowej. Pozwala to skoordynować technologię, konstrukcję i instalacje zanim rozpoczną się prace, których późniejsza zmiana jest trudna lub kosztowna.